ما 35 مهمان و بدون عضو آنلاین داریم

چهارمین شماره فصلنامه علمی پژوهشی تحقیقات کلامی منتشر شد

در این شماره می خوانید:

1.جايگاه عقل در كلام اماميه در مدرسه كلامي بغداد
2.تطور معرفت اضطراري در مدرسه كلامي اماميه در بغداد (از نوبختيان تا شيخ طوسي)
3.رابطه ذات و صفات الهی از دیدگاه ابن‌میثم بحرانی
4.بررسی شبهه سیاق درباره آیه ولایت (با تأکید بر دیدگاه فخررازی)
5.جریان‌شناسي فکری امامیه در خراسان و ماوراءالنهر (از آستانه غیبت صغری تا عصر شيخ صدوق)
6.اثرپذیری کلام یهودی از کلام اسلامی (با تأکید بر نقش عقل در دین)
7.ابن ­راوندی و دفاع از اندیشه کلامیِ کوفه

 چکیده مقالات این شماره به قرار ذیل می باشد:

 1. جايگاه عقل در كلام اماميه در مدرسه كلامي بغداد

  نویسنده: جعفر رضایی

  چكيده:

  مدرسۀ كلامي بغداد در قرن چهارم، مدرسه‌اي عقل‌گرا قلمداد شده است و آثار آن بر اين ادعا گواهي مي‌دهد. بسياري از پژوهش‌گران مدعي‌اند كه شيخ مفيد و شاگردانش در اين مدرسه با نزديك شدن به معتزله، روش‌ عقل‌گراي اعتزالي را پذيرفتند. اين مقاله در پي آن است كه با بررسي جايگاه عقل در اين مدرسۀ كلامي، دربارۀ اين ادعا و درستي آن داوري كند. هرچند متكلمان بغداد، معرفت ديني را زاييدۀ استدلال عقلي و اكتساب آن را بر انسان واجب مي‌دانستند، اولاً، در اين‌كه چه كسي اين امر را بر انسان‌ها واجب كرده و ثانياً، آيا عقل در كسب اين معرفت به وحي نيازمند است يا خير، با هم اختلاف داشتند. در اين پژوهش نشان داده شد كه شيخ مفيد و شاگردش كراجكي، وجوب معرفت را سمعي (به امر الهي) و عقل را در همۀ مراحل محتاج وحي مي‌دانستند؛ در حالي كه سيد مرتضي و شاگردان وي (همچون معتزله) وجوب معرفت را عقلي دانسته و عقل را در استدلال‌هايش بي‌نياز از شرع مي‌شمردند.

  واژگان كليدی:

   عقل، مدرسۀ كلامي بغداد، كلام اماميه، معتزله، عقل و وحي.

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی